ในทางศาสนาพุทธ บัวสี่เหล่า คืออุปมาเปรียบบุคคลเหมือนดอกบัว 4 จำพวก ตามฐานะที่จะบรรลุนิพพานได้และไม่ได้ในชาตินั้น

เมื่อแรกตรัสรู้ พระพุทธเจ้าได้ทรงพิจารณาว่าพระธรรมที่ทรงบรรลุนั้นมีความละเอียดอ่อนสุขุมคัมภีรภาพ ยากต่อบุคคลจะรู้ เข้าใจและปฏิบัติได้ แต่ต่อมาได้ทรงพิจารณาอย่างลึกซึ้งแล้ว ทรงเห็นว่าบุคคลในโลกนี้มีหลายจำพวก บางพวกสอนได้ บางพวกสอนไม่ได้ เปรียบเสมือนบัว 4 เหล่า

บัว 4 เหล่า ได้แก่:

1. ดอกบัวที่อยู่พ้นน้ำ พวกที่มีสติปัญญาฉลาดเฉลียว เป็นสัมมาทิฏฐิ เมื่อได้ฟังธรรมก็สามารถรู้ และเข้าใจในเวลาอันรวดเร็ว เมื่อต้องแสงอาทิตย์ก็เบ่งบานทันที (อุคฆฏิตัญญู)

2. ดอกบัวที่อยู่ปริ่มน้ำ พวกที่มีสติปัญญาปานกลาง เป็นสัมมาทิฏฐิ เมื่อได้ฟังธรรมแล้วพิจารณาตามและได้รับการอบรมฝึกฝนเพิ่มเติม จะสามารถรู้และเข้าใจได้ในเวลาอันไม่ช้า ซึ่งจะบานในวันถัดไป (วิปัจจิตัญญู)

3. ดอกบัวที่อยู่ใต้น้ำ พวกที่มีสติปัญญาน้อย แต่เป็นสัมมาทิฏฐิ เมื่อได้ฟังธรรมแล้วพิจารณาตามและได้รับการอบรมฝึกฝนเพิ่มอยู่เสมอ มีความขยันหมั่นเพียรไม่ย่อท้อ มีสติมั่นประกอยด้วยศรัทธา ปสาทะ ในที่สุดก็สามารถรู้และเข้าใจได้ในวันหนึ่งข้างหน้า ซึ่งจะค่อยๆ โผล่ขึ้นเบ่งบานได้ในวันหนึ่ง (เนยยะ)

4. ดอกบัวที่จมอยู่กับโคลนตม พวกที่ไร้สติปัญญา และยังเป็นมิจฉาทิฏฐิ แม้ได้ฟังธรรมก็ไม่อาจเข้าใจความหมายหรือรู้ตามได้ ทั้งยังขาดศรัทธาปสาทะ ไร้ซึ่งความเพียร ยังแต่จะตกเป็นอาหารของเต่าปลา ไม่มีโอกาสโผล่ขึ้นพ้นน้ำเพื่อเบ่งบาน (ปทปรมะ)

สัมมาทิฎฐิ หมายถึง ผู้มีปัญญาอันเห็นชอบ ในอริยะสัจ 4 ประกอบไปด้วยการรู้แจ้งในความทุกข์ รู้แจ้งในต้นเหตุแห่งทุกข์ รู้แจ้งในสิ่งที่ใช้ดับทุกข์ รู้แจ้งในแนวทางที่ใช้ดับทุกข์ รวมถึงการรู้แจ้งว่า ไม่มีสิ่งใด เที่ยงแท้แน่นอนในโลก เห็นโลกตามความเป็นจริง

มิจฉาทิฎฐิ ก็จะตรงกันข้าม หมายถึง ความเห็น หรือ ความเข้าใจ ที่นำไปสู่ความเสื่อม อันเกิดจากการไม่ยอมรับในการกระทำ และ ผลแห่งการกระทำของตน ไม่เชื่อในกฎแห่งกรรม เห็นผิดเป็นถูก เห็นถูกเป็นผิด มีความเห็นผิด เห็นว่าทุกสิ่งเที่ยงแท้ แน่นอน หรือ มีความคิดเห็นที่ไม่ตรงทาง ตรงธรรม

ถ้าหากญาติธรรมเห็นว่ามีประโยชน์ต่อเพื่อนมนุษย์. ร่วมแชร์เผยแพร่ธรรมทานร่วมกันนะคับ

พระพุทธองค์ตรัสไว้ว่า:

  • สัพพะทานัง ธัมมะทานัง ชินาติ
  • การให้ธรรมะ ย่อมชนะการให้ทั้งปวง

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here